جستجو در پایگاه روزنامه کیهان  

پنجشنبه 31 مرداد 1387 - 19 شعبان 1429 - 21 آگوست 2008 - سال شصت و چهارم - شماره 189162
 

آگاهي عمومي در مورد گاستروآنتريت
كهنسالي؛اوج خودشناسي
ريه هاي مريض
	آگاهي عمومي در مورد گاستروآنتريت گاستروآنتريت همان التهاب معده و روده ها است كه عوامل متعددي در ايجاد آن نقش دارند: ويروس ها، آب و مواد غذايي آلوده شده به باكتري ها و انگل ها، واكنش به يك غذاي جديد. در برخي از كودكان به دنبال مصرف يك نوع غذاي جديد ممكن است علائم اين بيماري به وجود آيد. حتي در برخي از موارد، در كودكاني كه از شير مادر تغذيه مي نمايند، به دنبال مصرف غذاي جديد توسط مادر نيز اين علائم ديده مي شود. - عوارض جانبي برخي از داروها علائم اين بيماري شامل: تهوع يا استفراغ، اسهال، دردهاي شكمي و احساس نفخ است. در برخي ازموارد تب خفيف نيز ممكن است وجود داشته باشد. علائم ممكن است از يك روز تا بيشتر از يك هفته ادامه يابد. اگر علائم اين بيماري را در خود يافتيد اقدامات زير را انجام دهيد: - براي چند ساعت خوردن و نوشيدن را قطع كنيد تا معده در استراحت قرار گيرد. - به منظور جلوگيري از كم آبي، مايعات فراوان ميل نماييد. - به تدريج شروع به خوردن مواد غذايي سريع الهضم مانند نان برشته شده، موز، برنج و جوجه نماييد. - جهت تسكين درد و يا تب مي توانيد از استامينوفن استفاده نماييد. - كم آبي مي تواند باعث ضعف و خستگي در شما گردد، لذا استراحت نماييد. به پزشك مراجعه كنيد: استفراغ بيشتر از دو روز، اسهال بيشتر از چندين روز، اسهال خوني، تب بالاي 83 درجه سانتي گراد، دردهاي شكمي شديد، ضعف و گيجي. وقتي كودك مبتلا به گاستروآنتريت مي شود: ¤ به او اجازه استراحت دهيد. ¤ پس از قطع شدن استفراغ، شروع به استفاده از سرم هاي خوراكي نماييد. ¤ از آب به تنهايي جهت درمان استفاده ننماييد. ¤ در كودكان مبتلا به گاستروآنتريت آب به خوبي نمي تواند جذب گردد. ¤ همچنين از مصرف آب ميوه و شير كه باعث شديدتر شدن اسهال مي گردند پرهيز نماييد. ¤ تغذيه با مواد غذايي سبك مانند برنج، موز و سيب زميني را كم كم آغاز نماييد. ¤ از دادن غذاهاي شيرين مانند بستني و شكلات اجتناب نماييد زيرا سبب شدت اسهال مي گردند. ¤ اگر كودك دچار تب خفيف شد از استامينوفن استفاده نماييد. ¤ در صورت شدت بيماري با پزشك مشورت نماييد. منور صالحي
	كهنسالي؛اوج خودشناسي به طور كلي ميانسالي به حد واسط جواني و كهنسالي گفته مي شود. بسياري افراد به اشتباه تصور مي كنند كه ميانسالي همان كهنسالي است و دوران ناتواني انسان و افتادن در سرازيري زندگي مي باشد. در صورتي كه بسياري افراد كارهاي مهم زندگي خود را در دوره ميانسالي انجام داده اند. از طرف ديگر برخي افراد با اين تفكر كه دوران ميانسالي در سنين بالا خود را نشان مي دهد به ميانسالي رسيده اند اما بدون توجه به آن از بهداشت و تغذيه ميانسالي و به طوركلي شيوه هاي مفيد و مناسب زندگي دراين دوران غافل هستند. شايد شما هم بخواهيد بدانيد آيا پا به مرحله ميانسالي گذاشته ايد يا خير؟ اين دوران از حدود 40سالگي (يا چند سال بالاتر) شروع شده و بخشي طبيعي از زندگي دوران بلوغ افراد را تشكيل مي دهد. ¤ احساسات دوران ميانسالي - عدم رضايت از شرايط زندگي يا آنچه سالها طبق آن زندگي كرده ايد. حتي خود را خوشبخت مي ديديد. - خسته شدن از افراد يا چيزهايي كه زندگي شما را مدتها تحت تاثير قرار داده اند. - احساس تنوع طلبي و تمايل به كارهاي كاملا متفاوت با آنچه تاكنون انجام مي داديد. - بازنگري در معني زندگي و ارزش تصميماتي كه سالهاي قبل به سادگي و راحتي مي گرفتيد يا از كنار آن مي گذشتيد. - تامل راجع به اينكه چگونه انساني هستيد يا عمر خود را چگونه مي گذرانيد. ¤ ميانسالي فصل جديد مسئوليت سنين ميانسالي اصولا همراه با مسئوليت پذيري است. پس نياز به تحسين و رضايت خاطر از ساختار زندگي نيز در آن احساس مي شود. افراد دراين دوران تمايل دارند تا وقتي زمان باقي است به ارزيابي امور خود بپردازند. اخلاقيات در اين دوران ارزش مضاعفي پيدا كرده و تمايل به امور باقي و معنوي افزايش مي يابد. به دليل تضادهاي ايجاد شده در باطن افراد برخي روانشناسان اين زمان را دوره بحران نيز ناميده اند. ¤ ريشه يابي تغييرات شخصيتي در ميانسالي - تطبيق و هماهنگي دراين دوره افراد خود را در شرايط مختلف به جاي افراد گوناگون گذارده و مسائل را از ديد آنها بررسي كرده و سعي در تطبيق خود با وضعيت موجود مي كنند. - خوديابي. در اين مرحله ماسكها كنار رفته و افراد خود واقعي شان را نمايان مي كنند. رفتارهاي ساختگي و تصنعي به حداقل مي رسد. - اطمينان. احساس اطمينان نسبت به شخصيت خود با وجود بروز برخي احساسات موقتي و زودگذر و تمايل به بهتر شدن - تعادل. شناسايي و غلبه بر تضادهاي موجود دروني و رسيدن به تعادل ميان آنها. ¤ شناسايي نشانه ها ممكن است گاهي از خود بپرسيد «آيا من موفق هستم يا شكست خورده ام؟ « آيا سلامت هستم يا دچار اختلالاتي شده ام؟». و مسائلي از اين قبيل. البته نشانه ها ممكن است از مسائل جزئي تا اختلالات جدي را در بر گيرند اما به طور كلي نشانه ها شامل موارد زير هستند: - احساس ضعف و بي حوصلگي و تحليل انرژي - تمايل به استراحت در طول روز - رنجش و حساسيت زياد به همراه دلخوري - تمايل به خوردن زياد يا بي غذايي - تغيير قابل ملاحظه در ميل جنسي - تغيير قابل ملاحظه در توقعات و گاهاً جاه طلبي ¤ عوامل تشديد كننده تغييرات جسمي و رواني كه در مرحله ميانسالي اتفاق مي افتد عموماً طبيعي است اما گاهي اوقات به واسطه مسائلي مهم مانند مرگ يكي از نزديكان - طلاق يا مشكلاتي كه براي اعضاي خانواده رخ مي دهد تشديد مي شود. چنين مواردي به نوبه خود دشوار هستند چه برسد به اينكه در اين مرحله سني اتفاق بيفتد. ¤ غلبه بر بحران ميانسالي غلبه بر بحران ميانسالي نياز به درمان و انرژي دارد. اما با مقداري تلاش مي توانيد به حس رضايتمندي رسيده و از زندگي خود بهره ببريد. ممكن است شما دچار علائم حاد جسمي نباشيد. انرژي خوبي داشته باشيد و از اندامي متناسب نيز برخوردار باشيد. اما بايد به جنبه هاي ديگر نيز توجه داشته باشيد: - احساسات خود را شناخته و آنرا بپذيريد. احساسات خود را سركوب نكنيد و امكان بروز آنها را به شيوه مناسب فراهم آوريد. زمان بيشتري براي گذرانيدن با همسر و فرزندان اختصاص دهيد. اهداف جديدي داشته باشيد. در صورت امكان به تفريحات گروهي و مسافرت بپردازيد. - فعاليتهاي ورزشي را فراموش نكنيد. هر چه سن بالاتر مي رود انعطاف پذيري بدن كمتر شده و به منظور جلوگيري از انواع دردها و مشكلات و فعال نگاه داشتن بدن ورزش بهترين چيز است. در ضمن شادابي خاصي كه پس از آن به فرد دست مي دهد نيز از اهميت قابل ملاحظه اي برخوردار است. بسياري افراد تصور مي كنند با افزايش سن بايد فعاليتهاي خود را تا حد امكان كاهش دهند تا بدن سالم بماند درحاليكه اين طور نيست و بدن هر چه حركت بيشتري داشته باشد امكان فعاليت موثرتر را پيدا مي كند. از طرف ديگر احتمال ابتلاء به بيماريهاي قلبي و عروقي با حركات ورزشي كاهش مي يابد. - تغذيه مناسب شامل تمام گروه هاي موادغذايي سلامتي در گروي تغذيه سالم و مناسب از تمام گروه هاي موادغذايي است مشروط بر اينكه از هر گروه به تناسب شرايط فيزيكي و جسمي مصرف شود. بنابراين حذف كامل برخي گروه ها و موادغذايي توصيه نمي شود زيرا مانع رسيدن برخي ويتامينها و موادمعدني به بدن مي شود. فقط نبايد در مصرف چربي- قند و كلسترول زياده روي كرد. به ويژه در افرادي كه دچار اضافه وزن هستند. آيا ميدانيد كه فقط مصرف روزانه 100 كالري بيشتر از حد نياز موجب مي شود سالانه 5 كيلوگرم اضافه وزن پيدا كنيد؟ و براي سوزانيدن آن بايد روزي 20 تا 30 دقيقه پياده روي نماييد. - به اندازه كافي استراحت كنيد. توجه داشته باشيد كه كم خوابي عوارض جسمي و روحي زيادي به دنبال دارد و چنانچه دچار اختلال خواب هستيد نيز ورزش مي تواند به بهتر خوابيدن شما كمك كند. سحر كمالي نفر
	ريه هاي مريض سرطان ريه، بيماري مهلكي است كه با رفتار شديداً تهاجمي، الگوي پيشرونده و عوارض خطرناك و عوارض غيرقابل درمان خود، از معضلات جدي پزشكي و از مشكلات مهم سلامت بشر است. افزايش تدريجي تعداد مبتلايان و همچنين محدوديت هايي كه عليرغم پيشرفت هاي ارزشمندي كه در درمان اين بيماري بدست آمده است، در درمان كامل آن وجود دارد، توجه بيشتر به موضوع پيشگيري از ابتلاء به سرطان ريه را مي طلبد. اگرچه عوامل مختلفي بعنوان فاكتورهاي مستعدكننده (Risk-Factorsi) براي ابتلاء به اين بيماري شناخته شده است (مواردي مانند سن، جنس، مواد شيميايي و صنعتي، آلودگي هاي شغلي و...) ليكن مصرف سيگار و دخانيات، مهمترين و شناخته شده ترين عامل سببي اين بيماري مي باشد و تقريباً تمام انواع سرطان ريه با مصرف سيگار، مرتبط مي باشند. در مقايسه با تومورهاي خوش خيم ريوي كه فقط 5 درصد تومورهاي ريه را تشكيل مي دهند، ارتباط تومورهاي بدخيم ريه با مصرف سيگار قوي تر است. سرطان ريه، شايعترين علت مرگ و مير مربوط به سرطان در مردان و زنان است. از خصوصيات مهم اين بيماري، انتشار نسبتاً سريع به كل ريه و حتي اندامها و بافت هاي خارج ريوي مانند مغز، استخوان، كبد، غدد لنفاوي، مغز استخوان و ... و نيز رشد سريع تومور مي باشد بگونه اي كه گاه تومور اوليه در صورت عدم پيگيري و درمان در مدت كمتر از 1.5 سال دو برابر مي شود. تنها 12-8 درصد از مبتلايان از زمان ابتلاء (حتي در صورت تشخيص بموقع و استفاده از روشهاي درماني مناسب) بيش از 5 سال عمر مي نمايند. آمارها، نشان مي دهند كه از هر 10 نفري كه به سرطان ريه مبتلا مي شوند. 9 نفر آنها (90 درصد) سيگاري اند و از هر 8 نفري كه بعلت اين بيماري، فوت مي نمايند، 7 نفر (87 درصد) سيگاري بوده اند كه آماري واقعاً بالا و هشداردهنده است. جالب اينجاست كه آقايان سيگاري قهار (افرادي كه بطور مداوم و طولاني مدت به مقدار زياد سيگار مي كشند)، 25-15 برابر آقايان غيرسيگاري، سرطان ريه مي گيرند و اين آمار در خانمهاي سيگاري قهار، در مقايسه با زنان غيرسيگاري، 5-2 برابر است. اين اختلاف واضح بين زن و مرد، ممكن است مربوط به تفاوت نوع سرطان ريه شايع در جنس مختلف (از نظر نوع بافت شناسي) و ميزان ارتباط انواع مختلف سرطان ريه با مصرف سيگار باشد. البته فراموش نكنيم كه الگوي مصرف سيگار(Pattern)، تعداد نخ سيگار مصرفي در روز، سالهاي مصرف سيگار، نوع سيگار مصرفي، عادات غير بهداشتي و پرخطر همراه مانند مصرف مواد مخدر و ... در زن و مرد يكسان نمي باشد. اگرچه سرطان ريه در سنين زير 35 سالگي، نادر است، ولي مصرف سيگار در جواني، احتمال سرطان ريه آنهم در سنين پايين تر را واضحاً افزايش مي دهد و اكثر بيماراني كه در سنين پايين مبتلا مي شوند، افرادي هستند كه از دوران جواني و حتي نوجواني آلوده سيگار بوده اند. نكته قابل تامل آن است كه بموازات كاهش سن ابتلاء به اين بيماري در افرادي كه از جواني سيگار مي كشند، احتمال مرگ و مير ناشي از سرطان ريه نيز در آنان افزايش مي يابد. لذا ترك مصرف سيگار در هر سني، بويژه اجتناب از آن در سنين جواني و نوجواني و تلاش در راستاي پيشگيري از آلودگي جوانان و نوجوانان به سيگار و دخانيات، گامي اساسي در كاهش آمار سرطان ريه و نيز مرگ و مير ناشي از آن است. مصرف سيگار، در سير درماني و ميزان موفقيت پروتكلهاي درماني (مانند اعمال جراحي برداشتن ضايعه سرطاني، شيمي درماني، اشعه درماني و ...) و در مجموع در فرجام بيماري (Outcome) سرطان ريه نيز موثر است. براي مثال ممكن است در بيماري سيگاري توده سرطاني قابل برداشت شناسايي گردد كه عمل جراحي بعلت عوارض مصرف سيگار در بيمار، مانند اختلال عملكرد ريه و سيستم تنفسي، بيماريهاي قلبي- عروقي ناشي از مصرف سيگار، اشكالات اساسي سيستم ايمني و دفاع طبيعي بدن كه آنهم از نتايج سوء مصرف سيگار است و... با محدوديت جدي مواجه گردد و پزشكان از انجام عمل جراحي در آن بيمار صرف نظر نمايند و از آنجا كه بعلت اثرات طولاني مدت مصرف سيگار، اثربخشي و ميزان موفقيت عمل پايين برآورد مي شود، بيمار از اين روش درماني و شانس بهبودي محروم شود. از آنجا كه مصرف سيگار از موضوعاتي است كه در مباحث شيوه زندگي (Life style) مطرح است و معمولا با ناهنجاريهاي رفتاري ديگر مانند عادات تغذيه اي نامناسب، استرس و تنش هاي روحي- رواني و ... همراه است، افراد سيگاري علاوه بر اين كه واضحاً در معرض خطر ابتلاء به سرطان ريه مي باشند، بيماريهاي مختلف و گوناگوني (ناشي از مصرف سيگار و يا ساير اشكالات مربوط به شيوه زندگي) در كمين آنهاست و از اين جهت ميزان موفقيت روشهاي درماني سرطان ريه در آنها بمراتب كمتر از افراد غيرسيگاري است. خلاصه آن كه افراد سيگاري با اصرار غيرقابل توجيه و غيرمعقول خود در مصرف سيگار و ادامه اين رفتار و عادت ناپسند و غيربهداشتي، خود را در سراشيبي سقوطي رها مي كنند كه سرطان ريه تنها يكي از فرجام هاي تلخ و دردناك آن است و در اين انتحار ديوانه وار، اطرافيان غيرسيگاري خود را كه ناخواسته و بيگناه در معرض آلودگي دود سشيگار آنها قرار مي گيرند، نيز بدنبال خود مي كشند. پس بهتر نيست لحظه اي به ترك سيگار و نجات از اين تباهي و سقوط بينديشيم؟! دكتر طالب پور