جستجو در پایگاه روزنامه کیهان  

چهارشنبه 21 فروردين 1387 - 2 ربيع الثاني 1429 - 9 آوريل 2008 - سال شصت و چهارم - شماره 189055
 

چرا سكوت...؟
سياست خارجي ايران در سال 86 سيد محمد علي حسيني سخنگوي وزارت امور خارجه سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران برخاسته از اصول و مباني ثابتي است كه با توجه به مقتضيات و شرايط جهاني، تاكتيك هاي لازم را براي رسيدن به اهداف پيش بيني شده در راستاي منافع ملي اتخاذ مي نمايد. مسيري كه جمهوري اسلامي ايران ترسيم كرده، در جهت توسعه صلح و امنيت در منطقه و گسترش همكاري با همه كشورها بجز رژيم صهيونيستي است. دولت نهم با استفاده از يك ديپلماسي فعال و بهره مندي از قدرت نرم در جهت اهداف سياست خارجي كه علاوه بر گسترش روابط با كشورهاي همسايه، منطقه و جهان و حضور فعال در سازمان هاي بين المللي در جهت توسعه تجاري و ايجاد بازار براي محصولات ايراني در كشورهاي ديگر و رسيدگي به وضعيت ايرانيان، عملكرد بسيار مثبتي داشته است. در اين مقاله تلاش بر اين است تا گوشه هايي از فعاليت ها و اقدامات متنوع دولت جمهوري اسلامي ايران در سال 1386 در بخش سياست خارجي را معرفي نمايد. طي سال جاري دستگاه ديپلماسي كشور در زمينه تنظيم سفرهاي رسمي مقامات فعالانه عمل كرده است. هماهنگي تنظيم، برنامه ريزي و اجرا در خصوص دهها سفر سران سه قوه به كشورهاي مختلف از جمله سفر رئيس محترم جمهور به نيويورك جهت شركت در اجلاس سازمان ملل متحد در نيويورك و همچنين سفر ايشان به حداقل 18 كشور دنيا از جمله قطر، امارات، عربستان، عراق، آذربايجان، ارمنستان، تركمنستان، قرقيزستان، كشورهاي آمريكاي لاتين و برخي كشورهاي آفريقايي و نيز تنظيم مصاحبه رسانه هاي تراز اول دنيا با جناب آقاي احمدي نژاد و ساير مقامات كشور از جمله اقدامات وزارت امور خارجه براي توسعه حضور فعال جمهوري اسلامي ايران در كليه مناطق دنيا بوده است. در كنار آن، انجام دهها سفر رسمي توسط وزير محترم امور خارجه، معاونان وزير و مديران كل به كشورهاي مختلف و متقابلا تنظيم سفر مقامات خارجي به كشورمان از جمله سفر روساي جمهور روسيه، تركمنستان، آذربايجان، قزاقستان، تاجيكستان، ارمنستان، بلاروس، گرجستان، توگو، زيمبابوه، نيكاراگوئه و ونزوئلا به ايران برنامه ريزي و مديريت گرديده است. مجموعه نمايندگي هاي سياسي و كنسولي جمهوري اسلامي ايران در راستاي گسترش همكاري هاي دوجانبه و چندجانبه و تشريح مواضع جمهوري اسلامي ايران، بيش از 12 هزار ملاقات داشته اند. گوشه هايي از فعاليت هاي اجرايي متنوع دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 به شرح ذيل است: 1- ديپلماسي هسته اي: ديپلماسي هسته اي ايران در سال 1386 مبتني بر پاسخگويي در ابعاد فني و حقوقي و گرفتن هرگونه بهانه از دست آمريكا و برخي از هم پيمانان آن بود.در اين راستا تلاش گرديد كه تنها بر تعهدات و حقوق ايران در چارچوب معاهده منع گسترش سلاح هسته اي و پادمان مورد توافق با آژانس تاكيد نموده و عوامل سياسي زائد در گفتگوها به حاشيه رانده شود. در يك سال گذشته علاوه بر پيگيري هاي مربوط به تكميل عمليات احداث نيروگاه بوشهر، اقدامات لازم براي ورود 88 تن سوخت اين نيروگاه از كشور روسيه انجام شد. بمنظور شفاف سازي و اعتمادسازي فعاليت هاي هسته اي كشورمان، بدنبال چند دور مذاكره با خاوير سولانا مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا و نماينده گروه 1+5 و همچنين محمد البرادعي مديركل آژانس بين المللي انرژي اتمي، نهايتا توافق شد كه ظرف 60 روز طرح اقدام (يا مداليتي) براي حل و فصل مسائل و ابهامات باقيمانده آژانس در مورد برنامه هسته اي ايران تنظيم شود كه اين اقدام ظرف 40 روز صورت گرفت و در طرح اقدام شش موضوع مشخص به عنوان موضوعات باقيمانده تعيين و سؤالات آژانس در اختيار ايران قرار گرفت. بر اساس طرح اقدام، حل و فصل شش موضوع به 18 ماه زمان نياز داشت اما جمهوري اسلامي ايران بنا بر حسن نيت خود، طي شش ماه پاسخگويي به اين سؤالات را به سرانجام رساند و در نتيجه مديركل آژانس در گزارش سوم اسفند خود، حل و فصل و بسته شدن هر شش موضوع را رسما اعلام نمود. آقاي البرادعي در ماه نوامبر (آبان ماه) نيز گزارش مثبتي را ارائه نموده و در آن حل و فصل سه موضوع از شش موضوع را عنوان نموده بود. سياست هسته اي جمهوري اسلامي ايران در يك سال گذشته سبب شد كه علاوه بر ادامه فعاليت هاي غني سازي، حسن نيت ايران براي شفافيت و همكاري با آژانس جهت حل مسائل گذشته به نمايش گذاشته شود و از اينرو، با اطمينان بايد گفت كه تاثير اين سياست، بر صدور گزارش هاي مثبت البرادعي و سپس اذعان نهادهاي اطلاعاتي آمريكا نمايان گرديد. با حل مسائل باقيمانده بسياري از مباني و استدلالات آمريكا و هم پيمانان غربي آن براي ارجاع موضوع هسته اي ايران از آژانس به شوراي امنيت و قطعنامه هاي صادره فرو ريخت. اين سياست حاصل ايستادگي و پافشاري بر حقوق حقه ملت ايران بود و بار ديگر اثبات نمود كه اقدامات چند كشور خاص تنها برخاسته از نيات و اغراض سياسي آنهاست و هيچ مبناي قانوني و منطقي ندارد. 2- اجلاس سران خزر در تهران: برگزاري دومين اجلاس سران كشورهاي درياي خزر در پائيز 1386 دستاورد بزرگي بود كه بعد از سال ها تلاش و پيگيري مضاعف به نتيجه رسيد. در پايان اين نشست بر خلاف اجلاس اول كه در عشق آباد پايتخت تركمنستان برگزار شد، بيانيه اي صادر گرديد كه در آن، سران كشورهاي ساحلي براي نخستين بار ضمن پذيرش مجموعه اصول كلي مانند مخالفت با حضور نيروهاي خارجي در درياي خزر، توافق نمودند تا نسبت به تعيين يك رژيم حقوقي خاص درياي خزر همكاري هاي مشتركي را انجام دهند. 3- گفت وگوهاي ايران و آمريكا درباره عراق: جمهوري اسلامي ايران با هدف كمك به مردم ستمديده عراق و همكاري براي تامين امنيت، سه دور گفتگو با آمريكايي ها درباره عراق داشته است. دور چهارم اين گفتگوها كه بنا به درخواست رسمي دولت عراق و دولت آمريكا قرار بود انجام شود، به دلايل فني به تعويق افتاد. البته كماكان رايزني ها براي انجام اين گفتگوها ادامه دارد. 4- عراق: سياست جمهوري اسلامي ايران در قبال عراق در سال 1386 همچون سنوات اخير مبتني بر حمايت همه جانبه از حاكميت و تماميت ارضي آن كشور و تاكيد بر خروج اشغالگران و واگذاري كليه نهادها و سازو كارهاي داخلي به دولت قانوني و منتخب عراق بود. همچنين دولت جمهوري اسلامي ايران تلاش هايي را براي رفع اختلافات و ترغيب مشاركت همه مردم عراق در تعيين سرنوشت سياسي خود، از طريق اعلام مواضع رسمي و گفتگو با همه نيروها و جناح هاي عراقي تاثيرگذار دنبال نمود. نقطه اوج همكاري هاي سياسي و اقتصادي ايران و عراق سفر تاريخي رئيس جمهور محترم به بغداد است كه نقطه عطفي در روابط كشورمان با عراق است و تاثيرات عظيمي را در روابط دو كشور و نقش بي بديل ايران در تحولات منطقه اي نشان داد. در اين سفر اسنادي به امضاء رسيد كه در گسترش همكاري هاي فيمابين دو كشور تاثيرات ژرفي برجاي خواهد گذاشت. برگزاري نشست مشترك با حضور هيات عاليرتبه عراقي به رياست معاون وزير خارجه آن كشور در تهران در تاريخ 30 بهمن و اول اسفند 1386، يكي از نتايج همكاري هاي دو كشور در زمينه رفع ابهامات و شفاف سازي همكاري ها در چارچوب معاهده 1975 بوده است. طي دو روز مذاكره، طرفين بـر رفع مشكلات موجود در مرز زميني و رودخانه اي مشترك براساس مفاد عهدنامه مربوط بـه مرز دولتي و حسن همجواري بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 و پروتكل ها و موافقت نامه هاي ضميمه، تأكيد و نسبت به فعال نمودن مجدد مكانيسم هاي فني ـ اجرائي پيش بيني شده در اين معاهدات توافق نمودند. بر اين اساس، در بخش مرز زميني مقرر شد كه كميسيون مختلط دو كشور بـراساس مـاده 5 پـروتكل راجع بـه علامت گذاري مجدد مرز زميني بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 ظرف دو ماه آينده تشكيل و ضمن بازديد سرتاسري از مرز زميني مشترك نسبت به تعمير، مرمت و تجديد بناي ميله هاي مرزي اقدام نمايد. همچنين به منظور تعيين مجدد خط مرزي تالوگ در اروندرود (شط العرب)، طرفين توافق نمودند كه ظرف دو مـاه آينده نسبت بـه عمليـات انـدازه گيري و هيدروگرافي مشترك از اروندرود (شط العرب) براساس مقررات مندرج در پروتكل راجع به تعيين مرز رودخانه اي بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 اقدام نمايند. 5- افغانستان: سياست خارجي دولت جمهوري اسلامي ايران در افغانستان در سال 1386، حمايت از دولت، كمك به ساخت زيرساخت ها و لزوم مقابله با كشت خشخاش و قاچاق مواد مخدر بوده است. در سال هاي اخير از جمله در سال جاري شركت هاي ايراني فعاليت خوبي را در زمينه بازسازي افغانستان داشته اند. همكاري هاي جمهوري اسلامي ايران با سازمان هاي بين المللي براي كمك به رفع مشكلات و آلام مردم افغانستان نيز قابل توجه بوده است. 6- خاورميانه (فلسطين و لبنان) طي سال 1386 تحولات مربوط به خاورميانه بويژه تحولات فلسطين و لبنان به عنوان يك موضوع مهم و محوري در دستگاه ديپلماسي كشور مورد توجه و عنايت قرار داشته است. اتخاذ مواضع سريع و بموقع، رايزني با مقامات كشورها بويژه كشورهاي اسلامي، برقراري ارتباط با سازمان كنفرانس اسلامي، جنبش عدم تعهد و ساير مجامع سياسي بين المللي با هدف يافتن ابتكارات لازم و محكوميت اقدامات فجيعانه صهيونيست ها بر عليه مردم مظلوم و مقاوم فلسطين همواره در دستور كار قرار داشته است. طي سال جاري چندين سفر توسط مقامات كشورمان از جمله جناب آقاي متكي وزير امور خارجه و معاون و مدير كل سياسي وزارت خارجه كشورمان به لبنان انجام شد. به دنبال جنگ 33 روزه سال گذشته كه به شكست مفتضحانه رژيم صهيونيستي انجاميد، جمهوري اسلامي ايران نسبت به ارائه مساعدت هاي انساندوستانه و فني مهندسي در بازسازي لبنان اقدام نمود. 7- خليج فارس و جهان عرب: رويكرد دولت نهم به كشورهاي همسايه مسلمان و عرب، يك رويكرد ويژه است. در سال 1386 ما شاهد رشد قابل توجه از مراودات و رفت و آمدهاي سياسي در سطح عالي ميان جمهوري اسلامي ايران و كشورهاي حوزه خليج فارس بوديم. حضور فعال جناب آقاي احمدي نژاد در اجلاس سران كشورهاي عضو شوراي همكاري خليج فارس در دوحه كه براي نخستين بار با دعوت از بالاترين مقام اجرايي ايران آن هم بعد از اجلاس آناپوليس صورت پذيرفت، اميدها، آمال و نقشه هاي دشمنان جمهوري اسلامي را نقش بر آب ساخت. پيشنهادات رئيس جمهور محترم در اين اجلاس بخصوص موضوع تجارت آزاد با شوراي همكاري خليج فارس، طرح ترتيبات امنيتي بومي در خليج فارس و ... بستر مناسبي براي همگرايي منطقه اي را فراهم ساخت و مورد توجه رؤساي كشورهاي عضو قرار گرفته كه تلاش براي اجرايي شدن آن ادامه خواهد يافت. انجام سفرهاي تاثيرگذار رئيس محترم جمهوري به برخي از كشورهاي منطقه مانند امارات متحده عربي يكي از دستاوردهاي سياست خارجي ما محسوب مي شود. سفر متقابل مقامات عربي نيز حاكي از تمايل و استقبال همسايگان عرب ايران براي توسعه همكاري ها در ابعاد دوجانبه و چندجانبه بوده است. تشكيل كميسيون مشترك با كويت و توافق براي تأسيس كميسيون مشترك ايران و امارات از جمله موضوعات مربوط به توسعه همكاري هاست. با توجه به ظرفيت قوي جهان عرب در مقابل رژيم صهيونيستي و نافذ بودن تصميمات و مواضع اتحاديه عرب در سازمان ملل و فضاي عمومي جهان، جمهوري اسلامي ايران رويكرد نزديكي به اين اتحاديه را در دستور كار قرار داد. اكنون ايران به عنوان يك ناظر در نشست ها حضور دارد. همكاري با ساير كشورهاي خاورميانه نيز يكي از اولويت هاي وزارت امور خارجه بوده و طي سال جاري با جديت دنبال شده است. از جمله مي توان به امضاي قرارداد ايجاد پالايشگاه مشترك نفت در سوريه با مشاركت ايران، سوريه، مالزي و ونزوئلا و همچنين به افتتاح پروژه هاي مشترك ايران و سوريه در زمينه خودروسازي و سيمان اشاره كرد. در خصوص عادي سازي روابط ايران و مصر نيز ديدارها و تلاش هاي متقابلي از سوي ايران و مصر بمنظور رفع موانع و بهبود روابط سياسي فيمابين صورت پذيرفت. 8- توسعه همكاري هاي سياسي با مناطق مختلف دنيا: يكي از اهداف سياست خارجي دولت نهم، تنوع بخشي همكاري هاي خارجي است. دولت تلاش كرده است كه با توزيع ظرفيت هاي همكاري با مناطق مختلف دنيا مانند شرق آسيا، آفريقا و آمريكاي لاتين، حضور خود را در سطح جهان گسترش دهد. براي روشن شدن ابعاد اين سياست ها، به بخشي از فعاليت هاي اجرايي دستگاه سياست خارجي در سال 1386 اشاره مي گردد: الف- اروپا: در گذشته بيش از دو سوم همكاري هاي ايران با كشورهاي اتحاديه اروپا بر دو يا سه كشور اروپايي متمركز بود كه دستگاه ديپلماسي كشور تلاش زيادي را براي متعادل سازي اين روابط در سطح قاره اروپا به عمل آورده است. عليرغم فراز و نشيب هاي موجود بخاطر موضوع هسته اي و اعمال فشار آمريكا و برخي از همپيمانانش، در سال 1386 وزير امور خارجه كشورمان سفرهايي را به كشورهاي مختلف اروپايي مانند هلند، سوئيس، سوئد، نروژ، دانمارك، بلغارستان و پرتغال انجام داد. در اين زمينه بايد از حضور فعال هيات ايراني در اجلاس جهاني اقتصاد در داووس سوئيس و كنفرانس خلع سلاح در ژنو ياد كرد. آقاي متكي در حاشيه اجلاسيه هاي بين المللي از جمله شصت و دومين مجمع عمومي سازمان ملل در نيويورك، مجمع جهاني اقتصاد در داووس، اجلاس كنفرانس بازسازي عراق در استانبول و كنفرانس فلسطين و لبنان در رياض با برخي از همتايان اروپايي خود از جمله وزراي خارجه فرانسه، پرتغال، سوئد، نروژ، اسلواكي، انگليس، آلمان، سوئيس، هلند، ايسلند و ديدار و گفتگو كردند. در سال 1386 ما همچنين شاهد سفر برخي از مقامات عاليرتبه كشورمان از جمله دبير شوراي عالي امنيت ملي، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزير علوم، تحقيقات و فناوري، معاون رئيس جمهور و رئيس سازمان گردشگري و برخي از معاونين وزارتخانه هاي اقتصادي به كشورهاي اسپانيا، فرانسه، پرتغال، سوئيس، يونان، ايتاليا و مجارستان بوديم. متقابلا نيز برخي از مقامات اروپايي به كشورمان سفر كردند كه از آن جمله مي توان به سفر رئيس كميسيون روابط خارجي پارلمان نروژ، سفر وزير امور خارجه بلژيك، سفر قائم مقام وزارت خارجه ايسلند و سفر مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا به تهران اشاره نمود. در زمينه همكاري هاي اقتصادي دوجانبه با كشورهاي اروپايي، همكاري در زمينه هاي صنعتي مانند صنايع خوروسازي و انرژي ميان ايران و بسياري از كشورهاي اروپايي تداوم داشته است. شركت هاي نفتي اروپايي مانند شل، توتال فرانسه، او ام و اتريش و شركت هايي از ايتاليا و سوئيس در اجراي طرح هاي بزرگ اكتشاف و تاسيسات نفت و گاز فعال بوده و يا در جريان امضاء قرارداد با ايران هستند. در زمينه همكاري هاي بازرگاني، اتاق هاي بازرگاني مشترك ايران و كشورهاي اروپايي همكاري هاي تنگاتنگ خود را ادامه داده و سفر هيات اتاق بازرگاني ايران به انگليس و همچنين سفر هياتي از شركت فرش ايران به چند كشور اروپايي توانسته است مسير همكاري هاي بازرگاني ميان ايران و كشورهاي اروپايي را بيشتر هموار سازد. ب- روسيه: در سال 1386 توسعه همكاري هاي همه جانبه با روسيه، به عنوان نمونه اي از موفقيت دستگاه ديپلماسي كشور قابل توجه همگان بوده است. روابط دو كشور در همه زمينه هاي سياسي، اقتصادي، فرهنگي و دفاعي از رشد قابل توجه برخوردار بوده است. علاوه بر ادامه مراحل تكميل نيروگاه بوشهر و تحويل سوخت كه نيازمند تلاش و پيگيري هاي مداوم بوده است، دو كشور تلاش هاي زيادي را براي گسترش و تعميق روابط فيمابين به عمل آوردند. سفر ولاديمير پوتين به عنوان رئيس جمهور روسيه به ايران كه براي نخستين بار صورت گرفت، يك سفر تاريخي بود كه در جريان برگزاري اجلاس سران خزر، بسياري از زمينه هاي همكاري دوجانبه مورد بررسي توافقات زيادي ميان دو كشور انجام شد. امضاي اولين سند حفاظت اسناد محرمانه بين دو كشور در بهمن 1386، افتتاح سركنسولگري ايران در غازان پايتخت جمهوري تاتارستان و برگزاري كميسيون مشترك همكاري هاي دفاعي از جمله فعاليت هايي بود كه ما در سال گذشته شاهد آن بوديم. ج- آسيا: همكاري هاي جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي آسيايي نيز به اقتضاء رويكرد نگاه به شرق، از رشد قابل خوبي در سال 1386 برخوردار بوده است. برگزاري دومين اجلاس رؤساي مجمع مجالس آسيايي (APA) در تهران كه با حضور 32 هيات از كشورهاي عضو تشكيل شد، يكي از موفقيت هاي چشمگير دستگاه ديپلماسي كشور در توسعه همكاري با آسيا محسوب مي شود. در بخش سرمايه گذاري اعم از جذب يا انتقال سرمايه در سال 1386 كم نظير بوده و حضور شركت هاي هندي، چيني و مالزيايي در طرح هاي انرژي كشورمان قابل توجه است. انعقاد قرارداد همكاري هاي گازي با كشور مالزي براي توسعه ميادين گازي يكي از بزرگترين طرح هاي سرمايه گذاري در ايران است كه در سال جاري تحقق يافت. جمهوري اسلامي ايران متقابلا در برخي از كشورهاي آسيايي مانند فيليپين و سريلانكا توافقاتي را براي اجراي طرح هاي سرمايه گذاري و صدور خدمات فني و مهندسي دارد. د- آمريكاي لاتين: با تلاش هاي به عمل آمده، حجم مبادلات تجاري جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي منطقه آمريكاي لاتين نسبت به گذشته 250 درصد رشد داشته است. افتتاح سفارتخانه در برخي از كشورهاي منطقه مانند نيكاراگوئه، بوليوي و واكوادور توانسته است فرصت هاي لازم را براي شناسايي زمينه هاي همكاري و حضور شركت هاي ايراني در آن كشورها فراهم سازد. بر همين اساس، تعدادي از پروژه هاي علمي و صنعتي با كشورهاي منطقه بويژه ونزوئلا اجرايي گرديد كه از آن جمله مي توان به احداث مجتمع پتروشيمي و تاسيس كارخانه توليد اتومبيل سمند اشاره نمود. سفر جناب آقاي احمدي نژاد به منطقه آمريكاي لاتين و عقد تفاهمنامه هاي بسيار مهم، نويد همكاري هاي گسترده را در همه ابعاد سياسي، اقتصادي و فرهنگي مي دهد. در سال جاري همچنين براي اولين بار شاهد تشكيل كميسيون مشترك با كشورهاي بوليوي و اكوادور بوديم. تشكيل گروه دوستي پارلماني با برخي از كشورهاي منطقه و مراودات نمايندگان مجالس ايران و آن كشورها كه حاصل تلاش دستگاه ديپلماسي فعال كشور است، موجب نزديك شدن هرچه بيشتر ايران با كشورهاي منطقه گرديده است. ه- آفريقا: توجه به آفريقا و همكاري با قاره سياه با جديت در بخش هاي ذيربط در وزارت امور خارجه دنبال گرديد. حضور رياست محترم جمهوري اسلامي در اجلاس سران اتحاديه آفريقا در بانجول پايتخت گامبيا و سخنراني مهم ايشان به عنوان ميهمان ويژه در جمع سران آفريقا، زمينه بسيار خوبي را براي تقويت حضور ايران در قاره آفريقا فراهم ساخت. در همين راستا با پذيرفته شدن ايران به عنوان يك عضو ناظر، وزير امور خارجه كشورمان در اجلاس سران اتحاديه آفريقا حضور يافت. در خرداد ماه سال جاري همزمان با سالروز تاسيس اتحاديه آفريقا، روز آفريقا در تهران برگزار شد. در همين چارچوب، طراحي و برنامه ريزي جهت برگزاري همايش ايران وآفريقا در سه سطح كارشناسي ارشد، وزراي خارجه و روساي جمهور در دست اقدام است و در اوايل سال آينده شاهد برگزاري آن در تهران خواهيم بود. همكاري جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي شمال و شاخ آفريقا نيز سير صعودي داشته است. سفر حضرت آيت الله هاشمي شاهرودي رئيس محترم قوه قضائيه به كشور مغرب، سفر نخست وزير ليبي به جمهوري اسلامي ايران در پاسخ به اين ديدار جناب آقاي داودي معاون اول رئيس جمهوري از ليبي و همچنين ديدار معاون محترم رئيس جمهوري اسلامي ايران از كشور جيبوتي در سال جاري قابل توجه است. 9- اقدامات اجرايي در امور سياسي بين المللي: علاوه بر موضوع هسته اي، حوزه معاونت سياسي بين المللي وزارت امور خارجه و نمايندگي هاي جمهوري اسلامي ايران در نيويورك، ژنو، وين، لاهه و ... سال پركاري را پشت سر گذاشتند. تنظيم سفر و برنامه ريزي حضور فعال رئيس جمهور محترم در نشست مجمع عمومي سازمان ملل متحد و ديدارهاي مختلف با سران كشورها در نيويورك و حضور در دانشگاه كلمبيا كه بازتاب وسيع جهاني داشت، از جمله اين اقدامات است. علاوه بر آن با تلاش دستگاه ديپلماسي كشور، رئيس جمهور محترم در اجلاس سران سازمان همكاري شانگهاي در بيشكك حضور يافت. افتتاح مركز منطقه اي كاهش خطرات در ايران با همكاري سازمان ملل متحد، رياست كشورمان بر شوراي مستقل فائو و عضويت در هيات هماهنگ كننده برنامه ايدز سازمان ملل گوشه اي از حضور فعال جمهوري اسلامي ايران در مجامع بين المللي است. نقش مهم كشورمان در سازمان كنفرانس اسلامي در سال جاري بسيار چشمگير بوده است. در جريان برگزاري اجلاس وزراي خارجه اين سازمان در اسلام آباد، با تلاش همكاران ما، قطعنامه هاي پانزده گانه پيشنهادي جمهوري اسلامي ايران از جمله قطعنامه مربوط به حمايت از فعاليت هاي صلح آميز هسته اي ايران به تصويب رسيد. بخش حقوقي وزارت امور خارجه نيز در سال جاري تلاش وسيعي را براي احقاق حقوق كشورمان در خارج از كشور به عمل آورد. از جمله رفع توقيف از حدود يك ميليارد يورو مربوط به سفارت جمهوري اسلامي ايران و بانكهاي ايران در ايتاليا و صدور حكم ديوانعالي ايتاليا در تيرماه سالجاري مبني بر لغو حكم شناسايي و اجراي احكام دادگاههاي آمريكا در ايتاليا و پيگيري رد اتهامات ناروا به اتباع جمهوري اسلامي ايران در موضوع آميا از بخش هايي است كه اداره كل حقوقي وزارت خارجه فعالانه آنها را دنبال نمود. در زمينه حقوق بشر نيز وزارت امور خارجه در سال 1386 اقدامات اجرايي خوبي را به عمل آورد. تشكيل مجموع مشورتي مفهوم سازي حقوق بشر در وزارت امور خارجه يكي از اقدامات پايه بوده است كه توانست امكان توسعه مباحث كاربردي علمي را براي ما فراهم سازد. مشاركت محتوايي جمهوري اسلامي ايران در روند تدوين قطعنامه هاي حقوق بشري در كميته سوم مجمع عمومي و شوراي حقوق بشر سازمان ملل با ارائه سه قطعنامه ابتكاري تحت عناوين ارتقاء همكاري بين المللي در زمينه حقوق بشر، اقدامات زورمدارانه يكجانبه و حقوق بشر و حقوق بشر و تنوع فرهنگي در سال جاري صورت گرفت. يكي از قابل توجه ترين اقدامات در زمينه حقوق بشر، برگزاري اجلاس وزراي خارجه نهضت عدم تعهد درخصوص تنوع فرهنگي و حقوق بشر در تهران با حضور بيش از 80 وزير امور خارجه و وزير فرهنگ كشورهاي عضو جنبش بود كه در اين اجلاس، تاسيس مركز حقوق بشر و تنوع فرهنگي در ايران توسط كشورهاي مذكور مورد تصويب قرار گرفت. با توجه به رويكرد تهاجمي و فعال دولت نهم در عرصه سياست خارجي، با مطالعه و بررسي كامل روي كاستي ها، نارسايي ها و موارد عديده نقض حقوق بشر در آمريكا و كانادا كه اتفاقا از جمله كشورهاي مدعي حقوق بشر عليه جمهوري اسلامي ايران هستند، دو كتاب نقض حقوق بشر در آمريكا و نقض حقوق بشر در كانادا به زبان انگليسي به رشته تحرير درآمد. وزارت خارجه همچنين در راستاي شفاف سازي، رفع ابهامات و تبادل تجربه، چهارمين گفتگوهاي دوجانبه حقوق بشري را با نمايندگان ژاپن برگزار كرد. خوشبختانه با تلاش همكاران حوزه معاونت امور بين الملل، نام ايران از دستور كار رويه محرمانه 1503 شوراي حقوق بشر سازمان ملل متحد خارج گرديد. 10- همكاري هاي اقتصادي: طي سال 1386 تعداد 18 جلسه ستاد هماهنگي روابط خارجي در وزارت امور خارجه برگزار گرديد كه مباحث مهمي چون نحوه كاهش اثرات تحريم، كميسيون هاي مشترك، همكاري هاي بانكي و ... در اين جلسات مورد تصميم گيري واقع شدند. با تلاش هاي حوزه معاونت اقتصادي، رياست ايران بر گروه 15 در سطح سران، رياست بر كارگروه آب گروه 15 و كارگروه توسعه روستايي گروه 15، رياست بر اتحاديه همكاري هاي منطقه اي كشورهاي حاشيه اقيانوس هند و فعال سازي و افزايش مشاركت اعضاء، ايجاد مركز علوم و انتقال فناوري اتحاديه اقيانوس هند در ايران طي سال 1386 محقق گرديد. دستگاه ديپلماسي كشور همچنين توانسته است دو موافقتنامه ترجيحات تعرفه اي و تسهيلات صدور رواديد ميان كشورهاي گروه 8 به امضاء برساند. پيگيري رژيم تجارت خارجي كشور و ارائه پيش نويس آن به WTO با همكاري وزارت بازرگاني، تهيه برنامه اقدام بر اساس بيانيه پاياني شوراي اجرايي مجمع پارلماني آسيايي مبني بر تشكيل بازار يكپارچه انرژي آسيايي، تهيه سند سازوكار همكاري اقتصادي در آسيا براي ارائه به مجمع پارلماني آسيايي در تهران و ارائه طرح توجيهي تاسيس كميته ديپلماسي انرژي با محوريت وزارت امورخارجه در چارچوب شوراي راهبردي انرژي به رئيس جمهور محترم از ديگر اقدامات قابل توجه بوده است. برگزاري كميسيون هاي مشترك با كشورهاي بحرين، روسيه، عمان، كويت، قزاقستان، افغانستان، آذربايجان، پاكستان و تركيه به رياست وزراي امور خارجه جمهوري اسلامي ايران با آن كشور، بخشي از اقدامات وزارت امور خارجه كشورمان در سال 1386 براي گسترش همكاري هاي دوجانبه با كشورهاي خارجي بوده است. در جريان اين نشست ها و همچنين در سفرهاي متقابل مقامات تفاهمنامه هاي همه جانبه همكاري به امضاء مقامات ايراني و مقامات آن كشورها رسيده است. در خصوص انرژي، پس از تشكيل شوراي راهبردي انرژي، مطالعات زيادي درخصوص نحوه مشاركت كشورهاي مختلف در پروژه هاي انرژي كشور از جمله مشاركت ژاپن، هند و پاكستان، چين و مالزي و ساير كشورها مورد توجه قرار گرفت و با بيش از 50 كشور توافق صورت گرفت. در مورد همكاري در قالب اوپك نيز با پيگيري وزارت امور خارجه، جناب آقاي احمدي نژاد در اجلاس سران اوپك فعالانه حضور يافت. در رابطه با سازمان همكاري هاي اكو در سال 1386 كه دبيرخانه آن در تهران مستقر است، نيز فعاليت هايي مانند تاسيس اتحاديه منطقه اي كتابخانه هاي ملي اكو، تاسيس اتحاديه صنعت نشر وچاپ اكو، تاسيس مركز هواشناسي و مبازه با بلاياي طبيعي منطقه اكو در مشهد، تاسيس موسسه استاندارد سازي منطقه اي اكو (ريسكام)، تاسيس صندوق توسعه گردشگري، صندوق حمايت از فعاليتهاي فرهنگي و اختصاص مبلغ دو ميليون دلار به اين صندوق و همچنين صندوق حمايت از اجراي موافقت نامه چارچوب همكاريهاي ترانزيتي (TTFA) صورت گرفت. علاوه بر موارد فوق، اولين اجلاس روساي مركز آماري كشورهاي عضو و اولين اجلاس روساي بانكهاي مركزي اكو با همت ايران برگزار شد. از ديگر فعاليت هاي همكاران ما، تصويب تاسيس كميسيون دائمي منطقه اي دامپزشكي و ايجاد شبكه دارويي در منطقه اكو بوده است. 11- مطالعاتي و پژوهشي: در حوزه معاونت آموزش و پژوهش، ايجاد شوراي راهبردي سياست خارجي بمنظور تدوين راهبردها و سياست هاي اصولي دولت يكي از اقدامات اساسي بود. در همين راستا همچنين سمينارها و گردهمايي هاي مختلف با حضور انديشمندان و صاحبنظران امور سياسي در دفتر مطالعات سياسي و بين المللي برگزار گرديد كه از جمله آنها مي توان به برگزاري دو ميزگرد بين المللي تبيين هسته اي، برگزاري پانزدهمين همايش بين المللي آسياي مركزي و قفقاز تحت عنوان گسترش ناتو به اوراسيا؛ ابعاد و پيامدها، برگزاري همايش بين المللي خليج فارس، برگزاري سمينار آمريكاي لاتين و كارگاه مسائل اين قاره و همچنين دهها ميزگرد دوجانبه و چندجانبه در داخل و خارج كشور و حدود 15 پروژه مشترك مطالعاتي با ساير مركز مطالعاتي دنيا اشاره نمود. در بخش آموزشي نيز برنامه هاي خوبي در سال جاري تدوين گرديد كه از جمله آنها مي توان تصويب دوره جديد تربيت ديپلمات در دانشكده روابط بين الملل در سطح كارشناسي ارشد و دكترا و همچنين راه اندازي دوره كارشناسي ارشد مطالعات ايران براي متقاضيان خارج از كشور را ذكر نمود. 12- رسانه اي و فرهنگي: يكي از اهداف و برنامه هاي دولت نهم، پاسخگويي و حضور فعال در صحنه اطلاع رساني به مردم و موضع گيري سريع در مقابل تحولات مهم منطقه اي و بين المللي است كه حوزه سخنگويي و اداره كل اطلاعات و مطبوعات وزارت امور خارجه از طريق برگزاري حدود 50 كنفرانس هفتگي، تهيه 250 بيانيه سخنگويي، انجام بيش از 150 مصاحبه اختصاصي توسط مسئولان ارشد وزارت امور خارجه، اطلاع رساني لازم را انجام دهد. دستگاه ديپلماسي كشور همچنين با بذل توجه به موضوع ديپلماسي عمومي، اعزام چندين هيات رسانه اي به خارج از كشور و متقابلا دعوت از چندين هيات رسانه اي خارجي، صدور بيش از 1500 رواديد مطبوعاتي براي خبرنگاران خارجي با همكاري وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، هماهنگي براي انجام دهها مصاحبه خبرنگاران رسانه هاي طراز اول دنيا با رئيس جمهور محترم و ساير مقامات عاليرتبه كشور را به انجام رسانيد و در اين زمينه سال پركاري را پشت سر گذاشت.همچنين توسعه دفاتر رسانه هاي داخلي در خارج از كشور، ارائه مقالات به نشريات داخلي و خارجي، همكاري در تهيه و تدوين برنامه هاي تلويزيوني و ... بخشي از فعاليت ديگر حوزه رسانه اي وزارت امور خارجه در سال 1386 بوده است. راه اندازي و توسعه پايگاه اينترنتي وزارت امور خارجه و تغذيه نمايندگي هاي جمهوري اسلامي ايران در اين زمينه در سال جاري توانسته است پاسخگوي بسياري از نيازهاي مخاطبان داخلي و خارجي بوده و اطلاعات كافي درباره اخبار و مواضع سياست خارجي كشور را در اختيار آنها قرار دهد. در زمينه فرهنگي، پيگيري و هماهنگي براي شركت در 21 نمايشگاه گردشگري، اجرايي شدن 17 موافقتنامه فرهنگي، علمي و دانشجويي، تقويت و ارتقاء 14 كرسي زبان فارسي و برگزاري 573 مورد مراسم در خارج از كشور در كارنامه دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 قرار دارد. 13- اقدامات اجرايي در بخش كنسولي: تلاش دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 توسعه و تسهيل خدمات كنسولي بوده است. تسريع در صدور رواديد و اجراي طرح صدور رواديد گردشگري در دفاتر وزارت امور خارجه در مبادي ورودي كشور، يكي از اقدامالت بارز براي توسعه گردشگري در كشور بوده است. پيگيري مربوط به مشكلات ايرانيان مقيم خارج از كشور و تامين تسهيلات حقوقي براي آنها، همكاري در زمينه تسهيل سفر و اقامت زائران ايراني در كشورهاي عربستان، عراق و سوريه، و انجام قريب به 800 هزار عمليات سجلي از جمله اقدامات وزارت امور خارجه براي ارائه خدمات مفيد و مؤثر به هموطنان ايراني است. همچنين با پيگيري هايي كه انجام شد، درج مهر خروجي گذرنامه ايرانيان مقيم خارج كه معمولا مشكلاتي را براي آنها در فرودگاهها و مبادي خروجي كشور ايجاد مي كرد، حذف گرديد. از سوي ديگر، با استقرار تجهيزات كامپيوتري و ديجيتالي كردن اطلاعات گذرنامه اي، از 130 نمايندگي جمهوري اسلامي ايران، 64 نمايندگي كاملا خودكفا شده و اين امر باعث تسريع در صدور يا تعويض گذرنامه هموطنان ايراني در خارج از كشور گرديده است.
	چرا سكوت...؟ مصطفي آجرلو از عوارض عصر جديد در تعدد بي شمار اخبار و وسايل ارتباط جمعي اين است كه مردم نسبت به حوادث و وقايع جامعه اشباع شده و به سيري كاذب گرفتار و به عبارتي نسبت به مسايل مختلف در حوزه هاي گوناگون به بي تفاوتي مبتلا مي شوند. شنوندگان و خوانندگان خبرها، نسبت به ده ها فاجعه انساني كه در صفحات رنگي روزنامه ها و يا مجله هاي زرد و رسانه هاي متعدد با آب و تاب بازگو مي شود به صورت يك تماشاگر بي حركت در مي آيند و تنها خيره مي شوند و نظاره مي كنند. روزها و در پي آن حوادث در پي هم تكرار و به طرق مختلف بازگو مي شود، خبر قتل و غارت و دزدي، كشتار دستجمعي، ترور، انفجار و... خواننده، بيننده تلويزيون و شنونده خبر را مشتاق خبر بعد مي كند و كسي پيدا نمي شود كه حتي براي فاجعه تاملي كند و يك آه بكشد،! و كمتر دلي است كه كمي بلرزد، از اينكه كسي سلاخي شده و يا مورد تجاوز قرار گرفته و يا گرفتار سيل و زلزله و هزار و يك بلا شده است. مسلمانان به صورتي گروهي در عراق و افغانستان و فلسطين كشته مي شوند اما اين خبر در كنار خبر افتتاح يك پروژه و يا دست دادن يك قاتل آمريكايي با يك متحد اروپايي اش و يا خبر گرمي و سردي هوا در رسانه هاي چند مليتي منعكس و تكرار مي شود، يكي در پي ديگري به استمرار. اين ها همه مثل آن است كه انگار هيچ رسانه اي در جهان وجود ندارد كه كسي را مطلع كند، چون مطلعان همان بي خبرانند. بدون هيچ واكنشي!... رفته رفته مي شود كه همه در برابر آژير قرمز حمله هوايي و يا هجوم ايدز و يا فراگيرشدن سيل بي تفاوت شوند و حتي حمله دشمن. هيچ اتفاقي نيفتاده انگار، كه ما از همه چيز مطلعيم... به همديگر لبخند مي زنيم و به راهمان ادامه مي دهيم كه كلاهت را محكم...! بي خبر از اينكه كلاهي بر سرمان نمي ماند كه محكم نگرش داريم و اين فشار انگشتان گس كرده بي خيالي است بر سرمان به لبه هاي كلاهي كه نبايد از سرمان بيفتد. از جمله اين خبرها كه شنيدنش اين روزها، عادتمان شده شايد، خبرهايي است در مورد چاپ مجدد كاريكاتور موهن پيامبر(ص) در دانمارك، نمايش تئاتر آيات شيطاني در آلمان، پخش دومين فيلم ضداسلامي در هلند و... كه انگار احدي از امت هاي اسلامي آنها را نخوانده يا كه نشنيده است. همچنان كه دماي زمين افزايش يافته يا كوههاي آتش فشاني در شرق و غرب عالم فوران كرده است!... و هماره شيطنت هاي معاندان اسلام ادامه دارد، تلاش صهيونيستها كه گردانندگان بيشترين مطبوعات، راديوها و تلويزيونهاي غرب هستند به همياري قلم به مزدهاي دنيا كه با هدف اهانت به اسلام به ترويج كتاب هاي موهن بپردازند تا به تدريج اهانت به اسلام را عادي كنند... و اما بعد... در فرهنگ ما توهين به پدر به معناي ساقط شدن همه هستي يك مرد و زن ايراني و مسلمان است. چيزي كه با هيچ يك از وجوه دوستانه، منطقي، معرفتي و... توجيه بردار نيست. توهين به پدر يعني تير خلاص، چون پدر ريشه است و تا كه ريشه نباشد و كتمان شود، چيزي نمي ماند كه بخواهد مسامحه كند، نديد بگيرد و بگذرد. به رسول الله كه پدر همه امت است، خلاصه خلقت است و آبرو و اعتبار همه ماست، مهرباني اش گرمي قلب هاست و دوست داشتنش همه هستي مان و صلوات و درود بر او ذكر شب و روزمان و بهانه رفع كدورت ها و شادي هامان است، توهين مي شود و ما!... البته از علامات آخرالزمان ابتلاي مسلمانان به روزمرگي است. نفس مي كشيم و نفس هاي زهرآگين منحوس غيرت ما مسلمانان را به بازيچه گرفته اند و يا كه ما را مي آزمايند كه تا به كجا...؟ بگذريم كه اين قصه پر از درد است. گفته اند روزي چشمان زيبايش پر از اشك مي شد و در جمع اصحاب، از دلتنگي برادرانش در آخرالزمان حكايت مي كرد. به ايشان گفتند: اين ها كه مي گويي كيستند؟ و لبان پرگهر را گشود كه اينان كساني اند كه مرا نديده مرا چنان دوست مي دارند كه گويي سال ها با من زيسته اند. پيامبر مهرباني ها، دست بر پاي سلمان گذاشته و فرمود: برادران من از نسل و از قوم سلمانند. هم اكنون مائيم شرمنده نگاه ها و سلام هايي كه جواب داده مي شوند در نمازهاي پنجگانه مان در عصر اقتدار اسلام. در عصر خميني كبير و در عصر فرزندي از سلاله رسول الله. لشكر مسلمانان غيور فتواي تاريخي امام را در مهدورالدم بودن سلمان رشدي هنوز عملي نكرده پناه بر خدا كه به بلاهايي مكرر مبتلا بشود. تاريخ اين روزها را ثبت خواهد كرد. آرشيو اخبار رسانه هاي خبري اين اخبار را در كنار هم بايگاني خواهد داشت تا روزي كه تواني براي زدودن عرق شرمساري از چهره مان نباشد. اللهم انا نشكو اليك... در ادامه بسنده مي كنم به بياني حكيمانه از رهبر فرزانه انقلاب درخصوص حكم تاريخي امام خميني(ره) درباره سلمان رشدي مرتد: «حكم تاريخي و تغييرناپذير حضرت امام رضوان الله تعالي عليه در مورد نويسنده كتاب كفرآميز آيات شيطاني و تعهد مسلمانان در سراسر جهان به اجراي اين حكم اسلامي، نخستين ثمرات خود را در صحنه رويارويي اسلام با كفر جهاني نشان مي دهد و استكبار غرب كه حمله به مقدسات يك ميليارد مسلمان جهان را مقدمه اي براي تحقير مسلمين و از بين بردن انگيزه هاي خيزش اسلامي در جهان قرار داده بود. بصورت مفتضحانه و گام به گام مجبور به عقب نشيني شده و انشاءالله با ادامه مقاومت مسلمانان جهان از اين پس كسي جرأت اهانت به پيامبر معظم(ص) و مقدسات اسلامي را نخواهد يافت. حكم اسلام در مورد نويسنده كتاب آيات شيطاني همانگونه كه حضرت امام رضوان الله تعالي فرمودند: «اگر توبه كند و زاهد زمان هم گردد» ثابت است و چنين تشبثاتي كه با همياري بعضي افراد به ظاهر مسلمان صورت مي گيرد، تغييري در اين حكم الهي نخواهد داد.»
	سياست خارجي ايران در سال 86 سيد محمد علي حسيني سخنگوي وزارت امور خارجه سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران برخاسته از اصول و مباني ثابتي است كه با توجه به مقتضيات و شرايط جهاني، تاكتيك هاي لازم را براي رسيدن به اهداف پيش بيني شده در راستاي منافع ملي اتخاذ مي نمايد. مسيري كه جمهوري اسلامي ايران ترسيم كرده، در جهت توسعه صلح و امنيت در منطقه و گسترش همكاري با همه كشورها بجز رژيم صهيونيستي است. دولت نهم با استفاده از يك ديپلماسي فعال و بهره مندي از قدرت نرم در جهت اهداف سياست خارجي كه علاوه بر گسترش روابط با كشورهاي همسايه، منطقه و جهان و حضور فعال در سازمان هاي بين المللي در جهت توسعه تجاري و ايجاد بازار براي محصولات ايراني در كشورهاي ديگر و رسيدگي به وضعيت ايرانيان، عملكرد بسيار مثبتي داشته است. در اين مقاله تلاش بر اين است تا گوشه هايي از فعاليت ها و اقدامات متنوع دولت جمهوري اسلامي ايران در سال 1386 در بخش سياست خارجي را معرفي نمايد. طي سال جاري دستگاه ديپلماسي كشور در زمينه تنظيم سفرهاي رسمي مقامات فعالانه عمل كرده است. هماهنگي تنظيم، برنامه ريزي و اجرا در خصوص دهها سفر سران سه قوه به كشورهاي مختلف از جمله سفر رئيس محترم جمهور به نيويورك جهت شركت در اجلاس سازمان ملل متحد در نيويورك و همچنين سفر ايشان به حداقل 18 كشور دنيا از جمله قطر، امارات، عربستان، عراق، آذربايجان، ارمنستان، تركمنستان، قرقيزستان، كشورهاي آمريكاي لاتين و برخي كشورهاي آفريقايي و نيز تنظيم مصاحبه رسانه هاي تراز اول دنيا با جناب آقاي احمدي نژاد و ساير مقامات كشور از جمله اقدامات وزارت امور خارجه براي توسعه حضور فعال جمهوري اسلامي ايران در كليه مناطق دنيا بوده است. در كنار آن، انجام دهها سفر رسمي توسط وزير محترم امور خارجه، معاونان وزير و مديران كل به كشورهاي مختلف و متقابلا تنظيم سفر مقامات خارجي به كشورمان از جمله سفر روساي جمهور روسيه، تركمنستان، آذربايجان، قزاقستان، تاجيكستان، ارمنستان، بلاروس، گرجستان، توگو، زيمبابوه، نيكاراگوئه و ونزوئلا به ايران برنامه ريزي و مديريت گرديده است. مجموعه نمايندگي هاي سياسي و كنسولي جمهوري اسلامي ايران در راستاي گسترش همكاري هاي دوجانبه و چندجانبه و تشريح مواضع جمهوري اسلامي ايران، بيش از 12 هزار ملاقات داشته اند. گوشه هايي از فعاليت هاي اجرايي متنوع دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 به شرح ذيل است: 1- ديپلماسي هسته اي: ديپلماسي هسته اي ايران در سال 1386 مبتني بر پاسخگويي در ابعاد فني و حقوقي و گرفتن هرگونه بهانه از دست آمريكا و برخي از هم پيمانان آن بود.در اين راستا تلاش گرديد كه تنها بر تعهدات و حقوق ايران در چارچوب معاهده منع گسترش سلاح هسته اي و پادمان مورد توافق با آژانس تاكيد نموده و عوامل سياسي زائد در گفتگوها به حاشيه رانده شود. در يك سال گذشته علاوه بر پيگيري هاي مربوط به تكميل عمليات احداث نيروگاه بوشهر، اقدامات لازم براي ورود 88 تن سوخت اين نيروگاه از كشور روسيه انجام شد. بمنظور شفاف سازي و اعتمادسازي فعاليت هاي هسته اي كشورمان، بدنبال چند دور مذاكره با خاوير سولانا مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا و نماينده گروه 1+5 و همچنين محمد البرادعي مديركل آژانس بين المللي انرژي اتمي، نهايتا توافق شد كه ظرف 60 روز طرح اقدام (يا مداليتي) براي حل و فصل مسائل و ابهامات باقيمانده آژانس در مورد برنامه هسته اي ايران تنظيم شود كه اين اقدام ظرف 40 روز صورت گرفت و در طرح اقدام شش موضوع مشخص به عنوان موضوعات باقيمانده تعيين و سؤالات آژانس در اختيار ايران قرار گرفت. بر اساس طرح اقدام، حل و فصل شش موضوع به 18 ماه زمان نياز داشت اما جمهوري اسلامي ايران بنا بر حسن نيت خود، طي شش ماه پاسخگويي به اين سؤالات را به سرانجام رساند و در نتيجه مديركل آژانس در گزارش سوم اسفند خود، حل و فصل و بسته شدن هر شش موضوع را رسما اعلام نمود. آقاي البرادعي در ماه نوامبر (آبان ماه) نيز گزارش مثبتي را ارائه نموده و در آن حل و فصل سه موضوع از شش موضوع را عنوان نموده بود. سياست هسته اي جمهوري اسلامي ايران در يك سال گذشته سبب شد كه علاوه بر ادامه فعاليت هاي غني سازي، حسن نيت ايران براي شفافيت و همكاري با آژانس جهت حل مسائل گذشته به نمايش گذاشته شود و از اينرو، با اطمينان بايد گفت كه تاثير اين سياست، بر صدور گزارش هاي مثبت البرادعي و سپس اذعان نهادهاي اطلاعاتي آمريكا نمايان گرديد. با حل مسائل باقيمانده بسياري از مباني و استدلالات آمريكا و هم پيمانان غربي آن براي ارجاع موضوع هسته اي ايران از آژانس به شوراي امنيت و قطعنامه هاي صادره فرو ريخت. اين سياست حاصل ايستادگي و پافشاري بر حقوق حقه ملت ايران بود و بار ديگر اثبات نمود كه اقدامات چند كشور خاص تنها برخاسته از نيات و اغراض سياسي آنهاست و هيچ مبناي قانوني و منطقي ندارد. 2- اجلاس سران خزر در تهران: برگزاري دومين اجلاس سران كشورهاي درياي خزر در پائيز 1386 دستاورد بزرگي بود كه بعد از سال ها تلاش و پيگيري مضاعف به نتيجه رسيد. در پايان اين نشست بر خلاف اجلاس اول كه در عشق آباد پايتخت تركمنستان برگزار شد، بيانيه اي صادر گرديد كه در آن، سران كشورهاي ساحلي براي نخستين بار ضمن پذيرش مجموعه اصول كلي مانند مخالفت با حضور نيروهاي خارجي در درياي خزر، توافق نمودند تا نسبت به تعيين يك رژيم حقوقي خاص درياي خزر همكاري هاي مشتركي را انجام دهند. 3- گفت وگوهاي ايران و آمريكا درباره عراق: جمهوري اسلامي ايران با هدف كمك به مردم ستمديده عراق و همكاري براي تامين امنيت، سه دور گفتگو با آمريكايي ها درباره عراق داشته است. دور چهارم اين گفتگوها كه بنا به درخواست رسمي دولت عراق و دولت آمريكا قرار بود انجام شود، به دلايل فني به تعويق افتاد. البته كماكان رايزني ها براي انجام اين گفتگوها ادامه دارد. 4- عراق: سياست جمهوري اسلامي ايران در قبال عراق در سال 1386 همچون سنوات اخير مبتني بر حمايت همه جانبه از حاكميت و تماميت ارضي آن كشور و تاكيد بر خروج اشغالگران و واگذاري كليه نهادها و سازو كارهاي داخلي به دولت قانوني و منتخب عراق بود. همچنين دولت جمهوري اسلامي ايران تلاش هايي را براي رفع اختلافات و ترغيب مشاركت همه مردم عراق در تعيين سرنوشت سياسي خود، از طريق اعلام مواضع رسمي و گفتگو با همه نيروها و جناح هاي عراقي تاثيرگذار دنبال نمود. نقطه اوج همكاري هاي سياسي و اقتصادي ايران و عراق سفر تاريخي رئيس جمهور محترم به بغداد است كه نقطه عطفي در روابط كشورمان با عراق است و تاثيرات عظيمي را در روابط دو كشور و نقش بي بديل ايران در تحولات منطقه اي نشان داد. در اين سفر اسنادي به امضاء رسيد كه در گسترش همكاري هاي فيمابين دو كشور تاثيرات ژرفي برجاي خواهد گذاشت. برگزاري نشست مشترك با حضور هيات عاليرتبه عراقي به رياست معاون وزير خارجه آن كشور در تهران در تاريخ 30 بهمن و اول اسفند 1386، يكي از نتايج همكاري هاي دو كشور در زمينه رفع ابهامات و شفاف سازي همكاري ها در چارچوب معاهده 1975 بوده است. طي دو روز مذاكره، طرفين بـر رفع مشكلات موجود در مرز زميني و رودخانه اي مشترك براساس مفاد عهدنامه مربوط بـه مرز دولتي و حسن همجواري بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 و پروتكل ها و موافقت نامه هاي ضميمه، تأكيد و نسبت به فعال نمودن مجدد مكانيسم هاي فني ـ اجرائي پيش بيني شده در اين معاهدات توافق نمودند. بر اين اساس، در بخش مرز زميني مقرر شد كه كميسيون مختلط دو كشور بـراساس مـاده 5 پـروتكل راجع بـه علامت گذاري مجدد مرز زميني بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 ظرف دو ماه آينده تشكيل و ضمن بازديد سرتاسري از مرز زميني مشترك نسبت به تعمير، مرمت و تجديد بناي ميله هاي مرزي اقدام نمايد. همچنين به منظور تعيين مجدد خط مرزي تالوگ در اروندرود (شط العرب)، طرفين توافق نمودند كه ظرف دو مـاه آينده نسبت بـه عمليـات انـدازه گيري و هيدروگرافي مشترك از اروندرود (شط العرب) براساس مقررات مندرج در پروتكل راجع به تعيين مرز رودخانه اي بين ايران و عراق مورخ 13 ژوئن 1975 اقدام نمايند. 5- افغانستان: سياست خارجي دولت جمهوري اسلامي ايران در افغانستان در سال 1386، حمايت از دولت، كمك به ساخت زيرساخت ها و لزوم مقابله با كشت خشخاش و قاچاق مواد مخدر بوده است. در سال هاي اخير از جمله در سال جاري شركت هاي ايراني فعاليت خوبي را در زمينه بازسازي افغانستان داشته اند. همكاري هاي جمهوري اسلامي ايران با سازمان هاي بين المللي براي كمك به رفع مشكلات و آلام مردم افغانستان نيز قابل توجه بوده است. 6- خاورميانه (فلسطين و لبنان) طي سال 1386 تحولات مربوط به خاورميانه بويژه تحولات فلسطين و لبنان به عنوان يك موضوع مهم و محوري در دستگاه ديپلماسي كشور مورد توجه و عنايت قرار داشته است. اتخاذ مواضع سريع و بموقع، رايزني با مقامات كشورها بويژه كشورهاي اسلامي، برقراري ارتباط با سازمان كنفرانس اسلامي، جنبش عدم تعهد و ساير مجامع سياسي بين المللي با هدف يافتن ابتكارات لازم و محكوميت اقدامات فجيعانه صهيونيست ها بر عليه مردم مظلوم و مقاوم فلسطين همواره در دستور كار قرار داشته است. طي سال جاري چندين سفر توسط مقامات كشورمان از جمله جناب آقاي متكي وزير امور خارجه و معاون و مدير كل سياسي وزارت خارجه كشورمان به لبنان انجام شد. به دنبال جنگ 33 روزه سال گذشته كه به شكست مفتضحانه رژيم صهيونيستي انجاميد، جمهوري اسلامي ايران نسبت به ارائه مساعدت هاي انساندوستانه و فني مهندسي در بازسازي لبنان اقدام نمود. 7- خليج فارس و جهان عرب: رويكرد دولت نهم به كشورهاي همسايه مسلمان و عرب، يك رويكرد ويژه است. در سال 1386 ما شاهد رشد قابل توجه از مراودات و رفت و آمدهاي سياسي در سطح عالي ميان جمهوري اسلامي ايران و كشورهاي حوزه خليج فارس بوديم. حضور فعال جناب آقاي احمدي نژاد در اجلاس سران كشورهاي عضو شوراي همكاري خليج فارس در دوحه كه براي نخستين بار با دعوت از بالاترين مقام اجرايي ايران آن هم بعد از اجلاس آناپوليس صورت پذيرفت، اميدها، آمال و نقشه هاي دشمنان جمهوري اسلامي را نقش بر آب ساخت. پيشنهادات رئيس جمهور محترم در اين اجلاس بخصوص موضوع تجارت آزاد با شوراي همكاري خليج فارس، طرح ترتيبات امنيتي بومي در خليج فارس و ... بستر مناسبي براي همگرايي منطقه اي را فراهم ساخت و مورد توجه رؤساي كشورهاي عضو قرار گرفته كه تلاش براي اجرايي شدن آن ادامه خواهد يافت. انجام سفرهاي تاثيرگذار رئيس محترم جمهوري به برخي از كشورهاي منطقه مانند امارات متحده عربي يكي از دستاوردهاي سياست خارجي ما محسوب مي شود. سفر متقابل مقامات عربي نيز حاكي از تمايل و استقبال همسايگان عرب ايران براي توسعه همكاري ها در ابعاد دوجانبه و چندجانبه بوده است. تشكيل كميسيون مشترك با كويت و توافق براي تأسيس كميسيون مشترك ايران و امارات از جمله موضوعات مربوط به توسعه همكاري هاست. با توجه به ظرفيت قوي جهان عرب در مقابل رژيم صهيونيستي و نافذ بودن تصميمات و مواضع اتحاديه عرب در سازمان ملل و فضاي عمومي جهان، جمهوري اسلامي ايران رويكرد نزديكي به اين اتحاديه را در دستور كار قرار داد. اكنون ايران به عنوان يك ناظر در نشست ها حضور دارد. همكاري با ساير كشورهاي خاورميانه نيز يكي از اولويت هاي وزارت امور خارجه بوده و طي سال جاري با جديت دنبال شده است. از جمله مي توان به امضاي قرارداد ايجاد پالايشگاه مشترك نفت در سوريه با مشاركت ايران، سوريه، مالزي و ونزوئلا و همچنين به افتتاح پروژه هاي مشترك ايران و سوريه در زمينه خودروسازي و سيمان اشاره كرد. در خصوص عادي سازي روابط ايران و مصر نيز ديدارها و تلاش هاي متقابلي از سوي ايران و مصر بمنظور رفع موانع و بهبود روابط سياسي فيمابين صورت پذيرفت. 8- توسعه همكاري هاي سياسي با مناطق مختلف دنيا: يكي از اهداف سياست خارجي دولت نهم، تنوع بخشي همكاري هاي خارجي است. دولت تلاش كرده است كه با توزيع ظرفيت هاي همكاري با مناطق مختلف دنيا مانند شرق آسيا، آفريقا و آمريكاي لاتين، حضور خود را در سطح جهان گسترش دهد. براي روشن شدن ابعاد اين سياست ها، به بخشي از فعاليت هاي اجرايي دستگاه سياست خارجي در سال 1386 اشاره مي گردد: الف- اروپا: در گذشته بيش از دو سوم همكاري هاي ايران با كشورهاي اتحاديه اروپا بر دو يا سه كشور اروپايي متمركز بود كه دستگاه ديپلماسي كشور تلاش زيادي را براي متعادل سازي اين روابط در سطح قاره اروپا به عمل آورده است. عليرغم فراز و نشيب هاي موجود بخاطر موضوع هسته اي و اعمال فشار آمريكا و برخي از همپيمانانش، در سال 1386 وزير امور خارجه كشورمان سفرهايي را به كشورهاي مختلف اروپايي مانند هلند، سوئيس، سوئد، نروژ، دانمارك، بلغارستان و پرتغال انجام داد. در اين زمينه بايد از حضور فعال هيات ايراني در اجلاس جهاني اقتصاد در داووس سوئيس و كنفرانس خلع سلاح در ژنو ياد كرد. آقاي متكي در حاشيه اجلاسيه هاي بين المللي از جمله شصت و دومين مجمع عمومي سازمان ملل در نيويورك، مجمع جهاني اقتصاد در داووس، اجلاس كنفرانس بازسازي عراق در استانبول و كنفرانس فلسطين و لبنان در رياض با برخي از همتايان اروپايي خود از جمله وزراي خارجه فرانسه، پرتغال، سوئد، نروژ، اسلواكي، انگليس، آلمان، سوئيس، هلند، ايسلند و ديدار و گفتگو كردند. در سال 1386 ما همچنين شاهد سفر برخي از مقامات عاليرتبه كشورمان از جمله دبير شوراي عالي امنيت ملي، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزير علوم، تحقيقات و فناوري، معاون رئيس جمهور و رئيس سازمان گردشگري و برخي از معاونين وزارتخانه هاي اقتصادي به كشورهاي اسپانيا، فرانسه، پرتغال، سوئيس، يونان، ايتاليا و مجارستان بوديم. متقابلا نيز برخي از مقامات اروپايي به كشورمان سفر كردند كه از آن جمله مي توان به سفر رئيس كميسيون روابط خارجي پارلمان نروژ، سفر وزير امور خارجه بلژيك، سفر قائم مقام وزارت خارجه ايسلند و سفر مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا به تهران اشاره نمود. در زمينه همكاري هاي اقتصادي دوجانبه با كشورهاي اروپايي، همكاري در زمينه هاي صنعتي مانند صنايع خوروسازي و انرژي ميان ايران و بسياري از كشورهاي اروپايي تداوم داشته است. شركت هاي نفتي اروپايي مانند شل، توتال فرانسه، او ام و اتريش و شركت هايي از ايتاليا و سوئيس در اجراي طرح هاي بزرگ اكتشاف و تاسيسات نفت و گاز فعال بوده و يا در جريان امضاء قرارداد با ايران هستند. در زمينه همكاري هاي بازرگاني، اتاق هاي بازرگاني مشترك ايران و كشورهاي اروپايي همكاري هاي تنگاتنگ خود را ادامه داده و سفر هيات اتاق بازرگاني ايران به انگليس و همچنين سفر هياتي از شركت فرش ايران به چند كشور اروپايي توانسته است مسير همكاري هاي بازرگاني ميان ايران و كشورهاي اروپايي را بيشتر هموار سازد. ب- روسيه: در سال 1386 توسعه همكاري هاي همه جانبه با روسيه، به عنوان نمونه اي از موفقيت دستگاه ديپلماسي كشور قابل توجه همگان بوده است. روابط دو كشور در همه زمينه هاي سياسي، اقتصادي، فرهنگي و دفاعي از رشد قابل توجه برخوردار بوده است. علاوه بر ادامه مراحل تكميل نيروگاه بوشهر و تحويل سوخت كه نيازمند تلاش و پيگيري هاي مداوم بوده است، دو كشور تلاش هاي زيادي را براي گسترش و تعميق روابط فيمابين به عمل آوردند. سفر ولاديمير پوتين به عنوان رئيس جمهور روسيه به ايران كه براي نخستين بار صورت گرفت، يك سفر تاريخي بود كه در جريان برگزاري اجلاس سران خزر، بسياري از زمينه هاي همكاري دوجانبه مورد بررسي توافقات زيادي ميان دو كشور انجام شد. امضاي اولين سند حفاظت اسناد محرمانه بين دو كشور در بهمن 1386، افتتاح سركنسولگري ايران در غازان پايتخت جمهوري تاتارستان و برگزاري كميسيون مشترك همكاري هاي دفاعي از جمله فعاليت هايي بود كه ما در سال گذشته شاهد آن بوديم. ج- آسيا: همكاري هاي جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي آسيايي نيز به اقتضاء رويكرد نگاه به شرق، از رشد قابل خوبي در سال 1386 برخوردار بوده است. برگزاري دومين اجلاس رؤساي مجمع مجالس آسيايي (APA) در تهران كه با حضور 32 هيات از كشورهاي عضو تشكيل شد، يكي از موفقيت هاي چشمگير دستگاه ديپلماسي كشور در توسعه همكاري با آسيا محسوب مي شود. در بخش سرمايه گذاري اعم از جذب يا انتقال سرمايه در سال 1386 كم نظير بوده و حضور شركت هاي هندي، چيني و مالزيايي در طرح هاي انرژي كشورمان قابل توجه است. انعقاد قرارداد همكاري هاي گازي با كشور مالزي براي توسعه ميادين گازي يكي از بزرگترين طرح هاي سرمايه گذاري در ايران است كه در سال جاري تحقق يافت. جمهوري اسلامي ايران متقابلا در برخي از كشورهاي آسيايي مانند فيليپين و سريلانكا توافقاتي را براي اجراي طرح هاي سرمايه گذاري و صدور خدمات فني و مهندسي دارد. د- آمريكاي لاتين: با تلاش هاي به عمل آمده، حجم مبادلات تجاري جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي منطقه آمريكاي لاتين نسبت به گذشته 250 درصد رشد داشته است. افتتاح سفارتخانه در برخي از كشورهاي منطقه مانند نيكاراگوئه، بوليوي و واكوادور توانسته است فرصت هاي لازم را براي شناسايي زمينه هاي همكاري و حضور شركت هاي ايراني در آن كشورها فراهم سازد. بر همين اساس، تعدادي از پروژه هاي علمي و صنعتي با كشورهاي منطقه بويژه ونزوئلا اجرايي گرديد كه از آن جمله مي توان به احداث مجتمع پتروشيمي و تاسيس كارخانه توليد اتومبيل سمند اشاره نمود. سفر جناب آقاي احمدي نژاد به منطقه آمريكاي لاتين و عقد تفاهمنامه هاي بسيار مهم، نويد همكاري هاي گسترده را در همه ابعاد سياسي، اقتصادي و فرهنگي مي دهد. در سال جاري همچنين براي اولين بار شاهد تشكيل كميسيون مشترك با كشورهاي بوليوي و اكوادور بوديم. تشكيل گروه دوستي پارلماني با برخي از كشورهاي منطقه و مراودات نمايندگان مجالس ايران و آن كشورها كه حاصل تلاش دستگاه ديپلماسي فعال كشور است، موجب نزديك شدن هرچه بيشتر ايران با كشورهاي منطقه گرديده است. ه- آفريقا: توجه به آفريقا و همكاري با قاره سياه با جديت در بخش هاي ذيربط در وزارت امور خارجه دنبال گرديد. حضور رياست محترم جمهوري اسلامي در اجلاس سران اتحاديه آفريقا در بانجول پايتخت گامبيا و سخنراني مهم ايشان به عنوان ميهمان ويژه در جمع سران آفريقا، زمينه بسيار خوبي را براي تقويت حضور ايران در قاره آفريقا فراهم ساخت. در همين راستا با پذيرفته شدن ايران به عنوان يك عضو ناظر، وزير امور خارجه كشورمان در اجلاس سران اتحاديه آفريقا حضور يافت. در خرداد ماه سال جاري همزمان با سالروز تاسيس اتحاديه آفريقا، روز آفريقا در تهران برگزار شد. در همين چارچوب، طراحي و برنامه ريزي جهت برگزاري همايش ايران وآفريقا در سه سطح كارشناسي ارشد، وزراي خارجه و روساي جمهور در دست اقدام است و در اوايل سال آينده شاهد برگزاري آن در تهران خواهيم بود. همكاري جمهوري اسلامي ايران با كشورهاي شمال و شاخ آفريقا نيز سير صعودي داشته است. سفر حضرت آيت الله هاشمي شاهرودي رئيس محترم قوه قضائيه به كشور مغرب، سفر نخست وزير ليبي به جمهوري اسلامي ايران در پاسخ به اين ديدار جناب آقاي داودي معاون اول رئيس جمهوري از ليبي و همچنين ديدار معاون محترم رئيس جمهوري اسلامي ايران از كشور جيبوتي در سال جاري قابل توجه است. 9- اقدامات اجرايي در امور سياسي بين المللي: علاوه بر موضوع هسته اي، حوزه معاونت سياسي بين المللي وزارت امور خارجه و نمايندگي هاي جمهوري اسلامي ايران در نيويورك، ژنو، وين، لاهه و ... سال پركاري را پشت سر گذاشتند. تنظيم سفر و برنامه ريزي حضور فعال رئيس جمهور محترم در نشست مجمع عمومي سازمان ملل متحد و ديدارهاي مختلف با سران كشورها در نيويورك و حضور در دانشگاه كلمبيا كه بازتاب وسيع جهاني داشت، از جمله اين اقدامات است. علاوه بر آن با تلاش دستگاه ديپلماسي كشور، رئيس جمهور محترم در اجلاس سران سازمان همكاري شانگهاي در بيشكك حضور يافت. افتتاح مركز منطقه اي كاهش خطرات در ايران با همكاري سازمان ملل متحد، رياست كشورمان بر شوراي مستقل فائو و عضويت در هيات هماهنگ كننده برنامه ايدز سازمان ملل گوشه اي از حضور فعال جمهوري اسلامي ايران در مجامع بين المللي است. نقش مهم كشورمان در سازمان كنفرانس اسلامي در سال جاري بسيار چشمگير بوده است. در جريان برگزاري اجلاس وزراي خارجه اين سازمان در اسلام آباد، با تلاش همكاران ما، قطعنامه هاي پانزده گانه پيشنهادي جمهوري اسلامي ايران از جمله قطعنامه مربوط به حمايت از فعاليت هاي صلح آميز هسته اي ايران به تصويب رسيد. بخش حقوقي وزارت امور خارجه نيز در سال جاري تلاش وسيعي را براي احقاق حقوق كشورمان در خارج از كشور به عمل آورد. از جمله رفع توقيف از حدود يك ميليارد يورو مربوط به سفارت جمهوري اسلامي ايران و بانكهاي ايران در ايتاليا و صدور حكم ديوانعالي ايتاليا در تيرماه سالجاري مبني بر لغو حكم شناسايي و اجراي احكام دادگاههاي آمريكا در ايتاليا و پيگيري رد اتهامات ناروا به اتباع جمهوري اسلامي ايران در موضوع آميا از بخش هايي است كه اداره كل حقوقي وزارت خارجه فعالانه آنها را دنبال نمود. در زمينه حقوق بشر نيز وزارت امور خارجه در سال 1386 اقدامات اجرايي خوبي را به عمل آورد. تشكيل مجموع مشورتي مفهوم سازي حقوق بشر در وزارت امور خارجه يكي از اقدامات پايه بوده است كه توانست امكان توسعه مباحث كاربردي علمي را براي ما فراهم سازد. مشاركت محتوايي جمهوري اسلامي ايران در روند تدوين قطعنامه هاي حقوق بشري در كميته سوم مجمع عمومي و شوراي حقوق بشر سازمان ملل با ارائه سه قطعنامه ابتكاري تحت عناوين ارتقاء همكاري بين المللي در زمينه حقوق بشر، اقدامات زورمدارانه يكجانبه و حقوق بشر و حقوق بشر و تنوع فرهنگي در سال جاري صورت گرفت. يكي از قابل توجه ترين اقدامات در زمينه حقوق بشر، برگزاري اجلاس وزراي خارجه نهضت عدم تعهد درخصوص تنوع فرهنگي و حقوق بشر در تهران با حضور بيش از 80 وزير امور خارجه و وزير فرهنگ كشورهاي عضو جنبش بود كه در اين اجلاس، تاسيس مركز حقوق بشر و تنوع فرهنگي در ايران توسط كشورهاي مذكور مورد تصويب قرار گرفت. با توجه به رويكرد تهاجمي و فعال دولت نهم در عرصه سياست خارجي، با مطالعه و بررسي كامل روي كاستي ها، نارسايي ها و موارد عديده نقض حقوق بشر در آمريكا و كانادا كه اتفاقا از جمله كشورهاي مدعي حقوق بشر عليه جمهوري اسلامي ايران هستند، دو كتاب نقض حقوق بشر در آمريكا و نقض حقوق بشر در كانادا به زبان انگليسي به رشته تحرير درآمد. وزارت خارجه همچنين در راستاي شفاف سازي، رفع ابهامات و تبادل تجربه، چهارمين گفتگوهاي دوجانبه حقوق بشري را با نمايندگان ژاپن برگزار كرد. خوشبختانه با تلاش همكاران حوزه معاونت امور بين الملل، نام ايران از دستور كار رويه محرمانه 1503 شوراي حقوق بشر سازمان ملل متحد خارج گرديد. 10- همكاري هاي اقتصادي: طي سال 1386 تعداد 18 جلسه ستاد هماهنگي روابط خارجي در وزارت امور خارجه برگزار گرديد كه مباحث مهمي چون نحوه كاهش اثرات تحريم، كميسيون هاي مشترك، همكاري هاي بانكي و ... در اين جلسات مورد تصميم گيري واقع شدند. با تلاش هاي حوزه معاونت اقتصادي، رياست ايران بر گروه 15 در سطح سران، رياست بر كارگروه آب گروه 15 و كارگروه توسعه روستايي گروه 15، رياست بر اتحاديه همكاري هاي منطقه اي كشورهاي حاشيه اقيانوس هند و فعال سازي و افزايش مشاركت اعضاء، ايجاد مركز علوم و انتقال فناوري اتحاديه اقيانوس هند در ايران طي سال 1386 محقق گرديد. دستگاه ديپلماسي كشور همچنين توانسته است دو موافقتنامه ترجيحات تعرفه اي و تسهيلات صدور رواديد ميان كشورهاي گروه 8 به امضاء برساند. پيگيري رژيم تجارت خارجي كشور و ارائه پيش نويس آن به WTO با همكاري وزارت بازرگاني، تهيه برنامه اقدام بر اساس بيانيه پاياني شوراي اجرايي مجمع پارلماني آسيايي مبني بر تشكيل بازار يكپارچه انرژي آسيايي، تهيه سند سازوكار همكاري اقتصادي در آسيا براي ارائه به مجمع پارلماني آسيايي در تهران و ارائه طرح توجيهي تاسيس كميته ديپلماسي انرژي با محوريت وزارت امورخارجه در چارچوب شوراي راهبردي انرژي به رئيس جمهور محترم از ديگر اقدامات قابل توجه بوده است. برگزاري كميسيون هاي مشترك با كشورهاي بحرين، روسيه، عمان، كويت، قزاقستان، افغانستان، آذربايجان، پاكستان و تركيه به رياست وزراي امور خارجه جمهوري اسلامي ايران با آن كشور، بخشي از اقدامات وزارت امور خارجه كشورمان در سال 1386 براي گسترش همكاري هاي دوجانبه با كشورهاي خارجي بوده است. در جريان اين نشست ها و همچنين در سفرهاي متقابل مقامات تفاهمنامه هاي همه جانبه همكاري به امضاء مقامات ايراني و مقامات آن كشورها رسيده است. در خصوص انرژي، پس از تشكيل شوراي راهبردي انرژي، مطالعات زيادي درخصوص نحوه مشاركت كشورهاي مختلف در پروژه هاي انرژي كشور از جمله مشاركت ژاپن، هند و پاكستان، چين و مالزي و ساير كشورها مورد توجه قرار گرفت و با بيش از 50 كشور توافق صورت گرفت. در مورد همكاري در قالب اوپك نيز با پيگيري وزارت امور خارجه، جناب آقاي احمدي نژاد در اجلاس سران اوپك فعالانه حضور يافت. در رابطه با سازمان همكاري هاي اكو در سال 1386 كه دبيرخانه آن در تهران مستقر است، نيز فعاليت هايي مانند تاسيس اتحاديه منطقه اي كتابخانه هاي ملي اكو، تاسيس اتحاديه صنعت نشر وچاپ اكو، تاسيس مركز هواشناسي و مبازه با بلاياي طبيعي منطقه اكو در مشهد، تاسيس موسسه استاندارد سازي منطقه اي اكو (ريسكام)، تاسيس صندوق توسعه گردشگري، صندوق حمايت از فعاليتهاي فرهنگي و اختصاص مبلغ دو ميليون دلار به اين صندوق و همچنين صندوق حمايت از اجراي موافقت نامه چارچوب همكاريهاي ترانزيتي (TTFA) صورت گرفت. علاوه بر موارد فوق، اولين اجلاس روساي مركز آماري كشورهاي عضو و اولين اجلاس روساي بانكهاي مركزي اكو با همت ايران برگزار شد. از ديگر فعاليت هاي همكاران ما، تصويب تاسيس كميسيون دائمي منطقه اي دامپزشكي و ايجاد شبكه دارويي در منطقه اكو بوده است. 11- مطالعاتي و پژوهشي: در حوزه معاونت آموزش و پژوهش، ايجاد شوراي راهبردي سياست خارجي بمنظور تدوين راهبردها و سياست هاي اصولي دولت يكي از اقدامات اساسي بود. در همين راستا همچنين سمينارها و گردهمايي هاي مختلف با حضور انديشمندان و صاحبنظران امور سياسي در دفتر مطالعات سياسي و بين المللي برگزار گرديد كه از جمله آنها مي توان به برگزاري دو ميزگرد بين المللي تبيين هسته اي، برگزاري پانزدهمين همايش بين المللي آسياي مركزي و قفقاز تحت عنوان گسترش ناتو به اوراسيا؛ ابعاد و پيامدها، برگزاري همايش بين المللي خليج فارس، برگزاري سمينار آمريكاي لاتين و كارگاه مسائل اين قاره و همچنين دهها ميزگرد دوجانبه و چندجانبه در داخل و خارج كشور و حدود 15 پروژه مشترك مطالعاتي با ساير مركز مطالعاتي دنيا اشاره نمود. در بخش آموزشي نيز برنامه هاي خوبي در سال جاري تدوين گرديد كه از جمله آنها مي توان تصويب دوره جديد تربيت ديپلمات در دانشكده روابط بين الملل در سطح كارشناسي ارشد و دكترا و همچنين راه اندازي دوره كارشناسي ارشد مطالعات ايران براي متقاضيان خارج از كشور را ذكر نمود. 12- رسانه اي و فرهنگي: يكي از اهداف و برنامه هاي دولت نهم، پاسخگويي و حضور فعال در صحنه اطلاع رساني به مردم و موضع گيري سريع در مقابل تحولات مهم منطقه اي و بين المللي است كه حوزه سخنگويي و اداره كل اطلاعات و مطبوعات وزارت امور خارجه از طريق برگزاري حدود 50 كنفرانس هفتگي، تهيه 250 بيانيه سخنگويي، انجام بيش از 150 مصاحبه اختصاصي توسط مسئولان ارشد وزارت امور خارجه، اطلاع رساني لازم را انجام دهد. دستگاه ديپلماسي كشور همچنين با بذل توجه به موضوع ديپلماسي عمومي، اعزام چندين هيات رسانه اي به خارج از كشور و متقابلا دعوت از چندين هيات رسانه اي خارجي، صدور بيش از 1500 رواديد مطبوعاتي براي خبرنگاران خارجي با همكاري وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، هماهنگي براي انجام دهها مصاحبه خبرنگاران رسانه هاي طراز اول دنيا با رئيس جمهور محترم و ساير مقامات عاليرتبه كشور را به انجام رسانيد و در اين زمينه سال پركاري را پشت سر گذاشت.همچنين توسعه دفاتر رسانه هاي داخلي در خارج از كشور، ارائه مقالات به نشريات داخلي و خارجي، همكاري در تهيه و تدوين برنامه هاي تلويزيوني و ... بخشي از فعاليت ديگر حوزه رسانه اي وزارت امور خارجه در سال 1386 بوده است. راه اندازي و توسعه پايگاه اينترنتي وزارت امور خارجه و تغذيه نمايندگي هاي جمهوري اسلامي ايران در اين زمينه در سال جاري توانسته است پاسخگوي بسياري از نيازهاي مخاطبان داخلي و خارجي بوده و اطلاعات كافي درباره اخبار و مواضع سياست خارجي كشور را در اختيار آنها قرار دهد. در زمينه فرهنگي، پيگيري و هماهنگي براي شركت در 21 نمايشگاه گردشگري، اجرايي شدن 17 موافقتنامه فرهنگي، علمي و دانشجويي، تقويت و ارتقاء 14 كرسي زبان فارسي و برگزاري 573 مورد مراسم در خارج از كشور در كارنامه دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 قرار دارد. 13- اقدامات اجرايي در بخش كنسولي: تلاش دستگاه ديپلماسي كشور در سال 1386 توسعه و تسهيل خدمات كنسولي بوده است. تسريع در صدور رواديد و اجراي طرح صدور رواديد گردشگري در دفاتر وزارت امور خارجه در مبادي ورودي كشور، يكي از اقدامالت بارز براي توسعه گردشگري در كشور بوده است. پيگيري مربوط به مشكلات ايرانيان مقيم خارج از كشور و تامين تسهيلات حقوقي براي آنها، همكاري در زمينه تسهيل سفر و اقامت زائران ايراني در كشورهاي عربستان، عراق و سوريه، و انجام قريب به 800 هزار عمليات سجلي از جمله اقدامات وزارت امور خارجه براي ارائه خدمات مفيد و مؤثر به هموطنان ايراني است. همچنين با پيگيري هايي كه انجام شد، درج مهر خروجي گذرنامه ايرانيان مقيم خارج كه معمولا مشكلاتي را براي آنها در فرودگاهها و مبادي خروجي كشور ايجاد مي كرد، حذف گرديد. از سوي ديگر، با استقرار تجهيزات كامپيوتري و ديجيتالي كردن اطلاعات گذرنامه اي، از 130 نمايندگي جمهوري اسلامي ايران، 64 نمايندگي كاملا خودكفا شده و اين امر باعث تسريع در صدور يا تعويض گذرنامه هموطنان ايراني در خارج از كشور گرديده است.